FILOGOPOLIS

de stad waar het woord de weg wijst

Afdeling Midden-Oosten

Overzicht romans uit het Midden-Oosten

Diba Pahlawi, Farah - Memoires van een keizerin impressie
Grossman, David - De stem van Tamar impressie
Kemal, Yasar - Ook de vogels zijn verdwenen impressie
Mahfoez, Nagieb - Tussen twee paleizen impressie
Mahfoez, Nagieb - Paleis van verlangen impressie
Nafisi, Azar - Lolita lezen in Teheren impressie
Pamuk, Orhan - Het nieuwe leven impressie
Pamuk, Orhan - Ik heet Karmozijn impressie

Overzicht boeken over het Midden-Oosten

Luyendijk, Joris - Een goede man slaat soms zijn vrouw impressie
Luyendijk, Joris - Het zijn net mensen artikel
Mahmoody, Betty - In een sluier gevangen impressie
Mahmoody, Betty - Uit liefde voor mijn kind impressie
Struyf & Blancquaert, Annemie, Lieve - Insjallah, mevrouw impressie

Memoires van een keizerin

Geschreven door Farah Diba Pahlawi

Ik ben dit boek met hoge verwachtingen beginnen lezen vanwege Spijkerschrift, de roman van Kader Abdolah die mijn bewondering voor het Iran ten tijde van de Sjahs deed aanwakkeren. Als echtgenote van de laatste sjah, Reza Sjah Pahlawi, hield ook Farah Diba van haar volk en heeft ze haar hele leven aan het welzijn van die Iraniërs gewijd. Ze beschrijft de voorspoedige jaren waarin de 'Witte Revolutie' het land geweldloos vooruitgang schonk, maar ook de ellendige periode, eind jaren '70, waarin de Islamitische Revolutie onder leiding van Khomeini plaatsvond, die het land een totaal ander karakter gaf, en wat overigens samenviel met het ziekbed van de sjah, wie in 1980 als gevolg hiervan overleed.
Behalve een interessante geschiedenisles vol cultuur en politiek, is Memoires van een keizerin ook een heel persoonlijk verslag van een vrouw wier hart zo dicht bij het Iraanse volk ligt. Dit zorgt ervoor dat het boek prettig leest en absoluut geen taaie kost is. Een aanrader.
Overigens, wie meer wil lezen over Iran kan, zoals ik al zei, terecht bij Spijkerschrift van Kader Abdolah. Ook de boeken van
Betty Mahmoody geven een beeld van Iran, maar dan nà de Islamitische Revolutie, in de tijd van Khomeini.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in augustus 2004.
Oorspronkelijke titel: Mémoires.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

De stem van Tamar

Geschreven door David Grossman

Voor zijn vakantiebaantje bij de gemeente moet Assaf het baasje van een verloren hond zien terug te vinden. De hond, Dina, sleurt Assaf mee door heel Jerluzalem,
en ze komen bij verschillende vrienden en kennissen van Tamar, het meisje naar wie hij op zoek is, terecht. Door de ontmoetingen met deze bijzondere en
excentrieke figuren komt Assaf steeds meer over het meisje te weten. Maar waar ze zich nu bevindt? Dat kan niemand hem vertellen. Op een zeker moment ziet
hij zich zelfs genoodzaakt om haar dagboek in te kijken, op zoek naar aanwijzingen. Maar in plaats van aanwijzingen krijgt hij een kijkje in het binnenste
van haar ziel: "Hij zat daar te wiebelen en met zijn vuisten op zijn knieën te slaan en hij deed het schrift steeds weer open en dicht alsof hij een dam
open en dicht deed, om de stroom die in de schriften en in hemzelf opwelde te reguleren, want ook al was er niets veranderd om hem heen, in de wereld buiten
dit struikgewas. Assaf voelde zich ineens verschrikkelijk verloren, een eenzaam vlokje mens dat in de ruimte zweefde, snakkend naar een teken dat er ergens
in de lege ruimte nog een ander vlokje mens zweefde, die Tamar heette."
David Grossman is een heerlijk verteller, hij geeft het verhaal iets echt levendigs. Een verhaal waar veel in zit, waarover je veel na kunt denken. Een
verhaal dat je met een heel goed gevoel achterlaat.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in oktober 2004.
Oorspronkelijke titel: Mischehu laruz ito.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Ook de vogels zijn verdwenen

Geschreven door Yasar Kemal

Een roman over Istanbul: zo luidt de ondertitel. De verteller van dit boek ontmoet drie jongens die zich bezighouden met een eeuwenoude traditie: het vangen
van vogeltjes om ze daarna op drukke pleinen van moskees weer te verkopen aan gelovigen. Zij laten ze dan vrij en ze zouden hiermee hun voordeel doen bij
de hemelpoort. Maar de laatste tijd gaat het de jongens slecht af: ze verkopen nauwelijks nog een vogeltje. De mensen willen de arme vogels niet meer uit
hun volbeladen kooien bevrijden, Istanbul raakt zijn menselijkheid kwijt, zo redeneren de verkopers.
Ook de vogels zijn verdwenen is een symbolisch verhaal over de verandering en modernisering van het Istanbul van nu. Het boek kwam behoorlijk vreemd op
me over, je merkt duidelijk dat het niet-Westers is, het is geschreven op een manier die wij hier niet gewend zijn. Het was een bijzonder boekje, typisch,
maar vooral juist daarom was het mooi.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in augustus 2004.
Oorspronkelijke titel: Kuslar da gitti.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Tussen twee paleizen

Geschreven door Nagieb Mahfoez

Tussen twee paleizen is het eerste deel van Nobelprijswinnaar Mahfoez' trilogie over een welgestelde koopmansfamilie in het Ca?ro van de jaren 1917-19. De hiërarchische relaties binnen het gezin, waarin de vader zijn nimmer ondermijnbare gezag laat gelden, en de waarde van normen en tradities staan hierin centraal. Verderop in het boek komen ook de politieke thema's, de woelige nationalistische strijd om onafhankelijkheid van Engeland, duidelijk op de voorgrond
te staan. Maar hoe dan ook blijf`je alles op familieniveau volgen vanuit het perspectief van de verschillende leden ervan die om de beurt aan bod komen.

Het tempo van het boek ligt erg laag, omdat je heel erg nauwkeurig door hun gedachtengangen wordt geleid. Het straalt hierdoor een soort stabiele rust
uit, maar saai is het tegelijkertijd geen moment omdat alle gebeurtenissen, de reacties daarop en de omgang ermee steeds maar blijven fascineren. Ja, naar
deze familie zal ik zeker nog eens terugkeren.

Verschenen in:
In de bibliotheek van FILOGOPOLIS vind je ook deel 2 van deze zelfde trilogie:
Paleis van verlangen

Door: Karlijn

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Paleis van verlangen

Geschreven door Nagieb Mahfoez

Een jaar geleden schreef ik naar aanleiding van Tussen twee paleizen dat ik zeker nog eens naar de familie Abd al-Gawaad, die Nagieb Mahfoez daarin met zoveel zorg en precisie heeft geschetst, zou terugkeren. Dat heb ik onlangs gedaan toen ik Paleis van verlangen las, het tweede deel uit Mahfoez' trilogie.

Opnieuw is de microscoop op dezelfde koopmansfamilie gericht, alleen is het nu enkele jaren later, en bevinden we ons in het midden van de jaren twintig. Egypte is nu onafhankelijk, maar kampt met veel politieke spanningen tussen partijen die allemaal de macht in handen proberen te krijgen. Ondertussen zijn de twee dochters van de familie getrouwde moeders geworden, en staat de jongste zoon, Kamaal, op het punt om te gaan studeren.

Kamaal is één van de brandpunten in het verhaal. Hij blijkt een serieuze en gevoelige puber te zijn geworden, en hij koestert grote ambities op intellectueel gebied. Behalve met zijn vurige liefde voor een mooi en charmant meisje met Parijse allures - die onbeantwoord zal blijven -, houdt hij zich bezig met zijn verlangen naar kennis over wetenschap, kunst en filosofie. Hij heeft een ongelofelijke drang naar algemene wereldkennis, en besluit de lerarenopleiding te gaan volgen om in die behoefte te kunnen voldoen. Je krijgt daar van alles wat te horen, zo redeneert hij.

Zijn vader vindt dit echter een onbegrijpelijke keuze. Het aanzien dat leraren hebben is immers niet hoog, en Kamaal heeft voldoende capaciteiten om een studie te volgen waarmee hij een veel prestigieuzere betrekking zou kunnen krijgen, zoals jurist. Maar Kamaals streven richt zich op iets heel anders. Sociale posities interesseren hem niet veel en ziet hij slechts als bijzaak. Waar het hem om gaat, is om zijn verlangen naar wijsheid.

Vlak daarna publiceert Kamaal zijn eerste artikel in een wetenschappelijk tijdschrift, over Darwin en de evolutietheorie. Ook hier tekent zich weer een kloof af tussen de jongen en zijn vader, die het artikel via vrienden toevallig in handen kreeg. In zijn ogen waren de ideeën van die wetenschapper - van wie hij overigens nog nooit gehoord had - godslasterlijk en verwerpelijk. Maar hoewel het ook voor Kamaal moeilijk is om de tradities en het geloof waarmee hij is opgevoed los te laten, overheerst bij hem de drang naar wetenschappelijke ontwikkeling.

Paleis van verlangen focust vooral op de mannen, en laat de vrouwen uit de familie voor het grootste gedeelte op de achtergrond. Behalve Kamaals aan het wankelen gebrachte levensvisies, komen ook het dubbele gezicht van de vader - die thuis nog steeds als tirannieke heerser geldt, en onder zijn vrienden als geliefd gezelligheidsdier - en het hopeloos losbandige leven van zoon Jasien ruimschoots aan de orde. En hierbij getuigt Paleis van verlangen - overigens voorzien van een boeiend nawoord van vertaler Richard van Leeuwen -, net als Tussen twee paleizen, weer van Mahfoez' indringende schrijfstijl en zijn fantastische psychologische portretkunst.

Verschenen in:
In de bibliotheek van FILOGOPOLIS vind je ook deel 1 van deze zelfde trilogie:
Tussen twee paleizen

Door: Karlijn

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Lolita lezen in Teheren

Geschreven door Azar Nafisi

Je hebt van die boeken die je bij voorbaat al aanspreken. Deze was er zo een: Lolita lezen in Teheran. Iran is een land dat me sowieso al intrigeert, en
als in het boek daarnaast ook nog eens literatuur besproken wordt, tja, dan is het voor mij niet meer veilig natuurlijk.
Het is geschreven door een hoogleraar Engelse literatuur, die aan de Universiteit van Teheran heeft gedoceerd. Na haar ontslag begon ze voor een selecte
groep studenten een besloten college, waarin ze bij haar thuis over Westerse literatuur praatten, en in welke relatie die stond tot hun eigen land en leven.
"De kamer werd voor ons allen een plaats van overtreding. Wat een sprookjesland was het! Gezeten rondom de grote salontafel met boeketten erop, verplaatsten
we ons in en uit de romans die we lazen. Nu ik terugblik sta ik er versteld van, zoveel als we leerden zonder het zelfs maar op te merken. We zouden -
om Nabokov te citeren - aan den lijve ervaren hoe het alledaagse kiezeltje van het alledaagse leven zich liet omtoveren tot een edelsteen door het magische
oog van de verbeelding."
Lolita lezen in Teheran voorziet je van de perfecte mix tussen literatuur en maatschappij. Ontzettend interessant.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in oktober 2004.
Oorspronkelijke titel: Reading Lolita in Teheran.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Het nieuwe leven

Geschreven door Orhan Pamuk

Hoe een boek je kan 'verroeren'.
Zo begint het: "Op een dag las ik een boek en mijn hele leven veranderde. Al op de eerste bladzijden voelde ik het boek zo sterk op mij inwerken dat het
leek alsof mijn lichaam losraakte van mijn stoel." De jongen hier, Osman, de hoofdpersoon, las duidelijk ook een boek waar hij zeer van onder de indruk
was. Het bracht hem ertoe zijn ouderlijk huis te verlaten en busreizen te maken, kriskras door Turkije. En zo vormt zich dit boek, met een zoektocht die
diepzinnige vragen over fictie en werkelijkheid aan het licht brengt.
Het nieuwe leven heb ik in een heel langzaam tempo gelezen, want er wordt zo veel in gezegd, dat je alles bewust op je wilt laten inwerken. Elke zin haast
geeft stof tot nadenken. En ik voel nu alweer de drang om hem opnieuw te gaan lezen. In een Euroline-bus wel te verstaan.
Wat een knaller van een boek.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in oktober 2004.
Oorspronkelijke titel: Yeni hayat.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Ik heet Karmozijn

Geschreven door Orhan Pamuk

In het Osmaanse rijk, aan het einde van de 16e eeuw, vindt er een moord plaats onder de hofminiatuurschilders van de sultan. Dit blijkt alles te maken te
hebben met een boek waaraan gewerkt wordt, en waarin men voor de heersende opvatting controversiële Europese technieken is gaan gebruiken. Door het speurderswerk
zit ook een liefdesverhaal gevlochten over Kara die al jaren lijdt aan de onbeantwoorde aanbidding voor Sjekure, zijn nicht en tevens dochter van de leider
van deze miniaturisten. Ik heet Karmozijn is betoverend door alle uitingen van deze kunstminnende cultuur met zijn afbeeldingen en schitterende vertellingen.
De roman gaat over de strijd tussen traditie en verandering, over stijl, religie en de culturele kloof tussen Oost en West.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in februari 2005.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Een goede man slaat soms zijn vrouw

Geschreven door Joris Luyendijk

Een goede man slaat soms zijn vrouw is een journalistiek verslag van een student die een jaar in Caïro verbleef. Hij geeft een hele levendige beschrijving
van de stad, maar eigenlijk nog boeiender zijn de gesprekken die hij voert met Islamitische medestudenten. Wat vinden zij bijvoorbeeld van het fundamentalisme,
of hoe denken ze over het Westen? Dat zijn zomaar wat vragen die Joris Luyendijk aan hen gesteld heeft, en waarvan de antwoorden die hij kreeg beschreven
staan.
Ik ben dit boek gaan lezen omdat ik in maart 2004 zelf ook naar Caïro ga. Maar ook als ik die plannen niet had gehad, was het boek heel interessant en vooral
super beeldverruimend geweest! Alles is ook nog eens lekker vlot geschreven, dus ik kan het boek echt aan iedereen aanbevelen.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Het zijn net mensen

Geschreven door Joris Luyendijk

Lees het artikel over Het zijn net mensen van Joris Luyendijk

Verschenen in:
Het artikel is geschreven door: Karlijn

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

In een sluier gevangen

Geschreven door Betty Mahmoody

In de zomer van 1984 gaan de Amerikaanse Betty, echtgenoot Moody en kleine Mahtob op vakantie naar Iran, waar Moody oorspronkelijk vandaan komt.
Het plan is om gedurende 2 weken familiebezoeken af te leggen en Teheran te bezichtigen. Aan het eind van die periode blijkt echter dat het geen onschuldige
vakantie was, maar het begin van een lang verblijf in Iran: Moody laat het gezin niet het vliegtuig terug naar Amerika nemen. Hij staat erop dat het gezin
in Teheren een voorbeeldig traditioneel Iraans leven gaat leiden, wat voor Betty en haar dochter gelijk staat aan een nachtmerrie. Ze hebben al hun vrijheid
verloren en kunnen, zonder Moody's toestemming, met geen mogelijkheid terug naar huis.
Hoewel Betty streng in de gaten wordt gehouden, slaagt ze er toch in om in het geheim een ontsnappingsplan te smeden voor haarzelf en haar dochter. Maar
het is moeilijk: ze zitten als in een sluier gevangen...
Het boek is angstaanjagend. En dat komt niet alleen door het autobiografische verhaal zelf, maar misschien juist vooral doordat je weet dat dit soort ontvoeringen
niet zelden voorkomen.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in januari 2004.
Oorspronkelijke titel: Not without my daughter.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Uit liefde voor mijn kind

Geschreven door Betty Mahmoody

Uit liefde voor mijn kind begint waar In een sluier gevangen ophoudt. Het boek beschrijft hoe Betty en Mahtob hun leven weer oppakken in Amerika, maar ook hoe de verfilming van het eerste boek in zijn werk gaat. Verder is het boek voor een groot deel gevuld met gelijksoortige ervaringen van andere mensen
die Betty Mahmoody in de loop van de tijd heeft ontmoet, wat In een sluier gevangen in een veel breder perspectief plaatst.
Het boek is wel een interessante aanvulling op zijn voorganger, voor de lezer die na het dichtslaan van het eerste boek hevig verlangt naar meer. Ik ben
bang dat daar alles mee gezegd is: echt een vernieuwend beeld geeft het boek dus niet.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in februari 2004.
Oorspronkelijke titel: For the Love of a Child.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Insjallah, mevrouw

Geschreven door Annemie, Lieve Struyf & Blancquaert

Twee heldhaftige Belgische vrouwen reisden samen naar Afghanistan om gesprekken te voeren (z)onder de boerka en de mensen die ze daar ontmoetten te fotograferen.
Uiteindelijk is het resultaat een persoonlijk en zeer prettig leesbaar reisverslag geworden dat voor een groot deel bestaat uit de interviews en voorzien
is van mooie kleurenfoto's. De mensen met wie de journalistes in aanraking zijn gekomen zijn voor het overgrote gedeelte vrouwen, die ze ontmoet hebben
bijvoorbeeld op een bruilolft, in de gevangenis of bij het Vrouwenhuis, en met wie ze gesprekken voerden over henzelf, over hun leven en over de positie
van de vrouw in Afghanistan. Al met al vind ik dit schitterend werk.

Verschenen in:
De impressie is geschreven door: Karlijn
Boek gelezen: in januari 2005.

Omhoog naar het overzicht van de boeken op deze plank

Reageren op besproken boeken? Dat kan via de Bibliobus

[Straatartiest]

Je staat nu in een van de leeszalen van de Bibliotheek die gevestigd is op het Literaplein.

Je kunt terugwandelen naar de Agora, het centrale plein van FILOGOPOLIS, of vraag de weg in het Tourist Office.