FILOGOPOLIS

de stad waar het woord de weg wijst

Novecento

Novecento staat voor het getal 900 in het Italiaans. Ze benoemen er de twintigste eeuw mee. Voor Italië betekent dit de woelige periode van het fascisme onder Mussolini, de grote naoorlogse economische vooruitgang, de communistische terreur van de jaren '70, enzovoort. De tweede helft van deze eeuw is prachtig verfilmd in La meglio gioventù (Marco Tullio Giordana, 2003). Enkele decennia eerder werd Novecento, een prent waarin de regisseur Bernardo Bertolucci de periode tot en met de eerste wereldoorlog verbeeldde, in de bioscopen vertoond.
Hoewel in de film de vriendschap tussen twee jongens veel belang heeft, is de ware protagonist ervan de Italiaanse geschiedenis. Aan de hand van de ontwikkelingen in de levens van de twee jongens wordt duidelijk hoe het socialisme en het fascisme als reactie daartegen zich hebben ontwikkeld. De persoonlijke verwikkelingen, in tegenstelling tot de maatschappelijke, spelen hierbij een ondergeschikte rol.
Van kinds af aan leven de twee vrienden, die op dezelfde dag geboren zijn, op hetzelfde landgoed in de regio Emilia Romagna. De vader van de een, Olmo, is boer en werkt voor de welgestelde familie van de ander, Alfredo, uit het geslacht van landeigenaren. De ontevredenheid van de uitgebuite arbeiders gaat niet voorbij aan de gemeenschap waar ze deel van uitmaken. De boeren (je zou ze haast horigen kunnen noemen) komen ook hier in opstand, waar ze steeds verder in gaan en gewelddadiger worden. De tegenreactie van de grootgrondbezitters laat niet op zich wachten waarbij ze de pachters met harde hand proberen in te dammen. Alfredo, de rijkeluiszoon, staat als jongere en als overtuigd socialist aan de kant van zijn vriend Olmo, en keert zich op die manier dus tegen zijn eigen familie. Echter, zodra hij ouder wordt, zijn vader overleden is en hij de zelf de leiding overneemt van het gehele landgoed, zakken zijn vroegere idealen enigszins naar de achtergrond.
De globale lijn van de gebeurtenissen is vrij gemakkelijk uiteen te zetten, maar in zijn geheel is het een behoorlijk complexe film waar veel (bij)figuren in meespelen, verschillende karakters zich vormen en de intermenselijke relaties aan een snelle, zo verschijnt het althans voor onze ogen, verandering onderhevig zijn. Het biedt veel stof tot nadenken. Een dergelijke 'zware' inhoud mag ook wel, natuurlijk, bij een film die een dikke vijf uur duurt. Buiten dat is de visualisatie ervan ook nog heel verzorgd en prachtig gedaan. Als je daarbij nog de fascinerende geschiedenisles optelt waarvan je wordt voorzien, kun je toch alleen maar concluderen dat Novecento weer zo'n waardevolle klassieker van Bernardo Bertolucci is.

Regie: Bernardo Bertolucci.
Jaar: 1976.

Door: Karlijn

Foto: In een smal straatje met oud-Hollandse geveltjes staat een modern ogend gebouw, dat voornamelijk uit glas en een donkergrijs materiaal bestaat. Een deel van het gebouw hangt een paar meter boven de grond, de bodem ervan loopt wat schuin en wordt ook door schuingeplaatste palen, die je nog net kunt ontwaren, gedragen.

Deze film draait ergens in het doolhof dat de Filogopolitische Filmzalen zijn die tot de Bioscoop behoren.

Wandel terug naar de Agora, het centrale plein van FILOGOPOLIS.

Lees het laatste nieuws in onze stadskrant, de Logos.

Vraag de weg in het Tourist Office.

Kijk ook eens in de bioscoop naar Il conformista en The last emperor, eveneens van de hand van Bernardo Bertolucci.